ROM

Routine Outcome Monitoring

Routine Outcome Monitoring (ROM) is een al langere tijd bestaande methodiek binnen de ggz om de toestand van patiënten te monitoren bij aanvang, tijdens het verloop en aan het eind van de behandeling. Hiermee kunnen patiënt, zijn naasten en de behandelaar het effect van de behandeling volgen, met elkaar bespreken en o.a. op basis hiervan keuzes maken voor het al dan niet voortzetten, veranderen, doorverwijzen of beëindigen van een behandeling.

Draagvlak ROM

Medio 2017 kwam het draagvlak voor de landelijke benchmark op basis van ROM-uitslagen onder grote druk te staan. De algemene rekenkamer publiceerde een rapport waarin geconcludeerd werd dat ROM-gegevens voor het doel van uitkomstbekostiging nog onvoldoende solide zijn om inkoopinformatie voor zorgverzekeraars uit af te leiden. Daarnaast vroegen groepen zorgaanbieders en professionals zich af of het verzamelen en delen van ROMgegevens conform de geldende en in 2018 strenger wordende privacyregels is. Zo was het onvoldoende duidelijk of het wel of niet om persoonsgegevens ging, onder welke wettelijke grondslag deze exact mogen worden gedeeld en of de veiligheid voldoende zou zijn geborgd. Ook hadden professionals, patiënten en hun naasten zorgen over de invloed van zorgverzekeraars op de behandeling en over hun eigen zeggenschap over de ROM-data die ze genereerden. Door deze discussie veranderde de publieke opinie in het veld, verloor de huidige methodiek van ROM en benchmarking draagvlak en droogde de data-aanlevering aan SBG op. Daarnaast bleek dat ROM-uitkomsten nog onvoldoende worden gebruikt binnen de behandelkamer om het verloop van de behandeling met patiënten en hun naasten te bespreken.

Toekomst ROM

Voor het gebruik van ROM kwamen landelijke partijen binnen  de ggz overeen dat zorgaanbieders en professionals het gebruik binnen het kader van de behandeling (ROM-doel 1) continueren. Ook moet het op korte termijn mogelijk worden gemaakt om de ROM-data op niveau van de professionals te verzamelen, zodat deze het voor eigen gebruik kan inzien en kan gebruiken bij bijvoorbeeld intercollegiaal overleg (ROM-doel 2a). Voor de ROM-doelen 2b (extern van elkaar leren), 3 (keuze informatie voor patiënten en naasten) en 4 (inkoopinformatie voor verzekeraars) zouden pilots worden ontwikkeld voor zorgprofessionals en aanbieders die hier op vrijwillige basis mee aan de slag willen. De doorontwikkeling van ROM, het leren van ROM-resultaten en inzicht voor derden wordt ondergebracht bij akwa. Daarnaast zal er een nieuwe juridische entiteit worden opgericht die behulpzaam is bij het verwerken van kwaliteitsinformatie, van en voor het ggz-veld.

De NVGzP ziet de meerwaarde van ROM in de behandelkamer en bij intercollegiaal overleg. De NVGzP heeft nog haar twijfels over het gebruik van ROM-data bij ‘extern van elkaar leren’, keuze-informatie en inkoopinformatie. Gaandeweg het traject moet duidelijk worden of en zo ja, onder welke voorwaarden, ROM-data gebruikt kunnen worden voor deze doelen.

Privacy

In alle onderdelen van de gezondheidszorg zijn op dit moment vraagstukken actueel over hoe, met respect voor de privacywetgeving, te kunnen blijven leren uit resultaten van behandeling, met als doel de zorg in het algemeen te verbeteren. Voor de ROM-doelen 2b, 3 en 4 zal data worden verzameld uit de primaire behandeling die dient voor derden met doeleinden buiten de behandelkamer. Het is daarom noodzakelijk dat de doorontwikkeling van ROM voldoet aan de nieuwste Europese richtlijnen ten aanzien van de bescherming van persoonsgegevens die eind mei 2018 van kracht worden.

Huidige situatie

Het is alleen maar toegestaan om persoonsgegevens door te sturen als de persoon in kwestie daar expliciet en goed geïnformeerd toestemming voor heeft gegeven: informed consent. Dat geldt ook voor ROM-data, aangezien deze onder de AVG vallen. Het ministerie van VWS is aan het onderzoeken of het mogelijk is om binnen wet- en regelgeving de aanlevering van ROM-data wettelijk te verplichten. Tot op dit moment is deze wettelijke bepaling nog niet gerealiseerd. Dat betekent dat het toestemmingsvereiste nog steeds van kracht is bij het aanleveren van ROM-gegevens. De NVGzP adviseert haar leden het volgende:

  • informeer cliënten vooraf over het gebruik van de gegevens en de mogelijke gevolgen daarvan voor de cliënt.
  • maak van de toestemming of afwijzing melding in het patiëntendossier.
  • blijf ROMmen, al is het enkel voor het evalueren van behandelingsuitkomsten.

Veelgestelde vragen

Lees hier het antwoord op de veelgestelde vragen over het ROM-men, beantwoord in opdracht van P3NL.

Lees hier het factsheet ROM en privacy (april 2017)

Bronnenlijst: bronnen factsheet ROM en privacy