Psychiaters zijn niet gek

06-10-2021

 

15 originele essays over een prachtig vak

Auteurs: Jan Swinkels, Dieuwke Molenaar en Erik van Gorsel [red.]

Recensent: Patricia Smeets (gz-psycholoog)

Steekwoorden: vakliteratuur, beschouwend, prikkelend, bevragend, kritisch, informatief, subjectief, bezielend geschreven, interessant boek voor psychologen.

De auteurs
Jan Swinkels is psychiater bij het AMC voor de zorglijn stemmingsstoornissen. Daarnaast is hij hoogleraar richtlijnontwikkeling in de gezondheidszorg AMC/UvA. Hij bekleedt meerdere voorzittersfuncties en is medeauteur en mederedacteur van het Handboek evidence-based richtlijnontwikkeling. Dieuwke Molenaar is psychiater bij Centrum de Brouwerij. Daarnaast heeft zij een bachelor in de filosofie en is/was ze actief als actrice in het PS-theater.

Negatief imago
Wat bezielt iemand om psychiater te worden? In een tijd van toenemende bezuinigingen, lange wachtlijsten, meer crisisopnames en ga zo maar door. Dan moet je wel gek zijn, toch?
Het bracht de redactie van dit boek aanvankelijk op het idee om dit als werktitel te voeren voor het boek: “Psychiaters zijn gek”. Een titel die meteen het negatieve imago van de psychiater onderstreept. Na vele inzendingen van (bijna) psychiaters die in de pen waren geklommen om een tegengeluid te laten horen, bleek deze titel niet langer houdbaar. Het werd: “Psychiaters zijn niet gek”. En daarmee is het boek dus meteen een tegenbeweging tegen het negatieve imago van psychiaters. Op een kritische, prikkelende maar bovenal bevlogen wijze vertellen verschillende (bijna) psychiaters over hun vak. Soms meer filosofisch en beschouwend. Soms heel persoonlijk en daardoor dichterbij en meer herkenbaar. Het boek gaat in op het imago van het vak, het wezen van het vak en de stelling dat psychiaters het verschil maken.

Verschillende essays
Het boek bestaat uit 3 delen en 15 hoofdstukken. Deel I: Het imago van het vak, deel II: Het wezen van het vak en deel III: Psychiaters maken het verschil. Wat mij aansprak in het boek zijn de verschillende invalshoeken van waaruit het boek is geschreven. Soms ligt de focus meer op de geschiedenis van de psychiatrie (waarbij ook Freud weer een stem krijgt). Soms meer bij de persoon van de psychiater, zijn (gewenste) eigenschappen, persoonlijke ervaringen en onzekerheden.
Omdat de essays door verschillende (bijna)psychiaters zijn geschreven, is de schrijfstijl heel verschillend. De meer persoonlijke essays, inclusief praktijkbeschrijvingen, vind ik meer leesbaar en toegankelijk. De schrijvers hebben in ieder geval met elkaar gemeen dat ze een lans breken voor hun vak.

Bezieling voor je vak
De auteurs geven aan dat het boek heel inspirerend is voor psychiaters en hun omgeving. Ik denk dat het ook een meerwaarde heeft voor psychologen. Zij zullen zich in min of meerdere mate herkennen in wat beschreven staat. Ook kan het (opnieuw) aanleiding geven weer eens stil te staan bij de vraag waarom ze psycholoog zijn geworden. En hoe het staat met hun bezieling voor hun vak.
Misschien zou verspreiding van het boek, onder een breder publiek, wel een goede zet zijn om het negatieve imago van de psychiater uit te dagen. Daar zijn de auteurs wat mij betreft zeker in geslaagd. Al denk ik wel dat er winst te behalen valt op het gebied van leesbaarheid, zinsopbouw en spelling. Misschien een kwestie van een goede spellingscontrole?

Aanrader
Concluderend denk ik dat het boek een aanrader is voor zowel beginnende als ervaren psychologen. Het prikkelt tot nadenken over (de keuze voor) hun vak, de mate van bezieling die ze ervaren en het vormen of herzien van hun visie op het vak van psycholoog en…psychiater

Wil je het boek ook lezen? Bestel het bij uitgeverij Bohn Stafleu van Lochem via deze link.