Nieuw plan Schippers: GGZ en ongecontracteerden mikpunt

07-02-2015

Peter van Drunen

De GGZ en ongecontracteerde zorgverleners zijn de belangrijkste mikpunten van het nieuwe plan van Minister Schippers, dat afgelopen vrijdag bekend werd. Het plan is een vervanging voor de afschaffing van de vrije keuze van behandelaar, die begin dit jaar werd afgestemd door de Eerste Kamer.

In de algemene media was vooral veel aandacht voor  Schippers’ voorstel  om naturapolissen aantrekkelijker te maken door daarbij een verlaagd eigen risico toe te staan. Zorgverzekeraars Nederland heeft al laten weten dat dit hoge uitvoeringskosten met zich meebrengt (Zorgvisie, 10 februari). Gezondheidszorgeconomen bestempelen het plan in Zorgvisie als een ‘lege huls’.

Het nieuwe plan van de Minister omvat echter veel meer elementen. Daarbij neemt zij vooral de GGZ en de niet-gecontracteerde zorgverlener op de korrel. De belangrijkste punten:

  • verplicht aanleveren van ROM-gegevens aan de Stichting Benchmark GGZ;
  • het verplichten van een gecertificeerd kwaliteitsmanagementssysteem;
  • verplichting van Generalistische Basis GGZ om (nog) veel meer samen te werken met andere zorgverleners;
  • overschrijdingen van het budget worden teruggehaald bij niet-gecontracteerden; nu worden deze nog omgeslagen over de hele zorgsector.

Volgens de Routetijdtabel die op 11 februari aan de Kamer werd gepresenteerd moeten de meeste maatregelen al in 2016 ingaan.

Het plan is woensdag 11 februari besproken in de Tweede Kamer. Renske Leijten (SP) heeft voorgesteld om een rondetafelgesprek  te organiseren met alle partijen die betrokken zijn bij de uitvoering van het plan.

Zie voor discussie over de gevolgen van deze plannen voor de GGZ ons Linked-In forum

Kwaliteit en bezuiniging 

De maatregelen worden gepresenteerd als een ‘kwaliteitsagenda’. Minstens zo belangrijk is echter de bezuinigingsdoelstelling: bij elkaar zouden de maatregelen een jaarlijkse besparing op moeten leveren van vijf miljard euro.

Schippers ziet zoals bekend contractering als sleutel voor verhoging van de kwaliteit. Verzekeraars zouden in hun contractering moeten zorg voor betere kwaliteit van zorg tegen lagere kosten. Vanuit die gedachte is het belangrijk dat alle partijen belang hebben versterking van het aandeel van gecontracteerde zorg. Wat betreft de patiënten is het eigen risico hierbij de nieuwe prikkel: een lager eigen risico bij naturapolissen zou patiënten moeten stimuleren om voor zo’n polis te kiezen.

Harde stok: macrobeheersingsinstrument

Voor zorgaanbieders heeft Schippers een hardere stok achter de deur: het macrobeheersingsinstrument (mbi). Achter deze woordslang gaat een maatregel schuil, die potentieel desastreuse gevolgen kan hebben voor aanbieders van niet-gecontracteerde zorg.

Het macrobeheersingsinstrument werd in 2014 ingevoerd. Het houdt in dat overschrijdingen in het budget van de zorg worden ‘teruggehaald’ door alle zorgverleners achteraf een korting op te leggen op reeds gedeclareerde zorg. In gewoon Nederlands: wordt er in jaar x 1 miljard te te veel uitgegeven, dan moeten zorgverleners die 1 miljard later terugbetalen.

Tot nu toe werden overschrijdingen teruggehaald bij de hele sector. Daardoor zijn de effecten ervan beperkt tot hooguit enkele procenten van  de omzet. In de toekomst wil Schippers de overschrijdingen bij niet-gecontracteerde zorg specifiek gaan verhalen op niet-gecontracteerden. Hierdoor wordt het effect van de maatregel veel groter. Immers: de uitgaven in ongecontracteerde zorg zijn veel moeilijker beheersbaar dan bij gecontracteerde zorg. Hierdoor kunnen de overschrijdingen en dus de terugvorderingen oplopen tot tientallen procenten. Bovendien is het effect dat beroepsbeoefenaren tegen elkaar opgezet worden: de grote ‘productie’ van jouw  collega om de hoek kan jou volgend jaar op een terugvordering komen te staan.

Kwaliteit en GGZ

Volgens Schippers loopt de GGZ achter bij het geven van inzicht in de van kwaliteit van de zorg. Daarom moet het kwaliteitsbeleid in de sector aangescherpt worden. Details geeft de notitie niet, maar  gesteld wordt dat het in het bijzonder zou gaan om “het verplicht aanleveren van ROM-gegevens aan de Stichting Benchmark SBG, waardoor er meer zicht op de uitkomst van behandelingen komt, het verplichten van een gecertificeerd kwaliteitsmanagementsysteem en het goed vastleggen van de verantwoordelijkheden van de hoofdbehandelaar en de overige behandelaren.”

Daarnaast vindt de minister het belangrijk dat de Generalistische Basis GGZ veel meer gaat samenwerken met andere zorgverleners, zoals de huisarts. De introductie van de POH GGZ beschouwt ze slechts als een eerste stap in die richting. Om dit verder te stimuleren wil zij financiering van Basis GGZ afhankelijk maken van de samenwerking met andere zorgverleners.  Daarvoor zal de NZa de regelgeving Basis GGZ moeten gaan aanpassen. Wat de sector daar zelf over vindt interesseert de minister blijkbaar niet meer. Gesteld wordt dat de aanpassingen “doorgevoerd zullen worden in overleg met de huisartsen”.

Evenwicht in contractering

Hoewel de nadruk ligt op disciplinering van de zorgaanbieder, wordt in de notitie ook een aantal maatregelen aangekondigd die de positie van zorgverzekeraars raken. Zo moeten het inkoopproces transparanter en moeten patiënten meer inzicht krijgen in het zorgaanbod dat de zorgverzekeraar gecontracteerd heeft. daarnaast wordt de invloed van verzekerden op het beleid van verzekeraars versterkt.

Wat betreft de verhouding tussen zorgverzekeraars en zorgaanbieders wordt voor het eerst erkend dat zorgverzekeraars een te sterke positie hebben ten opzichte van individuele beroepsbeoefenaren. Toegezegd wordt dat er voor 2016 ‘modellen’ zullen komen waarin wel sprake is van een ‘gesprek’ tussen zorgverzekeraar en zorgverlener over inhoud, kwaliteit en service.

Verder komt er een onafhankelijke geschillencommissie voor conflicten over contractering. daarnaast belooft de minister meer ruimte voor innovatieve contracten, waarbij zorgaanbieders en verzekeraars zelf afspraken maken over zorgprestaties.

Klik hier  voor de integrale brief van de minister.

Reacties van vakgenoten op deze plannen lezen? Zie ons Linked-In forum

Geef een antwoord

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *