Boekrecensie: Het social-mediawerkboek voor jongeren

18-01-2021

 

Auteur: Goali Saedi Bocci

Recensent: Moniek Coorn – Baaij

Steekwoorden: social media, jongeren, werkboek, CGT, mindfulness

Social media 2020
Anno 2020 kun je social media niet wegdenken uit het alledaagse leven en zeker niet bij jongeren. Menig ouder ‘klaagt’ over het vele telefoongebruik en het niet zonder telefoon kunnen van hun puber (overigens weet ik niet of wij volwassenen het nu zoveel beter doen). Er is nu een handig werkboek voor jongeren waarin ze hun social mediagedrag kunnen beoordelen en veranderen (als ze dat zouden willen): het social-mediawerkboek voor jongeren.

Drie delen
Allereerst kan gezegd worden dat het werkboek er mooi vormgegeven uitziet en een heldere, overzichtelijke inhoudsopgave heeft. Het werkboek is opgebouwd in drie delen, te weten: je apparaten ontvrienden, aparte overlevingstechnieken en wordt schermvrij. Deel 1 brengt eerst in kaart hoe het social mediagebruik is en bouwt op richting een veranderplan. Dit is wezenlijk belangrijk, omdat veel jongeren niet gelijk staan te trappelen om hun social mediagedrag te veranderen en er een motiveringsfase nodig is. Door de rustige opbouw met een leuke quiz, interviews en schema’s brengt de jongere steeds meer in kaart welk deel van het gebruik problematisch is, maar ook welk gedeelte kan en mag blijven. Deel twee gaat vervolgens in op onhandige denkpatronen rondom social mediagebruik, andere activiteiten die je kan ondernemen en hoe je goed voor jezelf kunt zorgen. Mooi is dat er ook een apart hoofdstukje is over cyberpesten. In deel 3 wordt vervolgens hierop doorgebouwd door aandacht voor schermvrije weekenden, maar ook aandacht voor zelfverwondend gedrag (dat vaak ook lijkt samen te gaan met sociale mediagebruik!) en het ontwikkelen van zelfcompassie.

Ondersteuning door therapeut
Al met al is het een compleet werkboek, waarin duidelijk elementen vanuit de gedragstherapie aanwezig zijn en er ook aandacht is voor technieken vanuit de Acceptance and Commitment therapie (ACT) en mindfulness. Door de rustige opbouw en de leuke oefeningen is het werkboek heel bruikbaar voor jongeren en hun ouders. Kijkend echter, naar de jongeren die ik in de dagelijkse praktijk (specialistische GGZ) zie, zijn er zeker een groot aantal met disproportioneel social mediagebruik en alle gevolgen van dien (terugtrekken, gevoelens van eenzaamheid, automutilatie), maar welke niet eenvoudig, na het langslopen van de quiz en schema’s, tot een veranderplan komen. Dit vraagt de nodige inspanning en veel motiverende gespreksvoering, aanvullend op het werkboek om tot een veranderplan te kunnen komen of een minder vergaand veranderplan zoals bij de jongeren met autismespectrumstoornis die online vaak gemakkelijker tot contact komen dan in het ‘gewone’ leven. Bij deze jongeren is ondersteuning van een therapeut echt noodzakelijk en is het werkboek minder bruikbaar om zelf te door lopen daar deze jongeren (nog) geen probleem ervaren of meer sturing nodig hebben.

Tot slot, naast dat dit werkboek echt voor jongeren geschreven is, kunnen ook veel volwassenen (of de ouders van de desbetreffende jongeren) dit werkboek ook goed gebruiken om hun eigen social mediagebruik eens onder de loep te nemen. En zeg nou zelf: goed voorbeeld doet goed volgen toch?

Wil je het boek ook lezen? Bestel het bij uitgeverij BSL via deze link.