Kwaliteit van zorg, geld, macht, dubbele petten en transparantie?

22-11-2018

 

Huib van Dis

Kwaliteit van zorg
De jaarlijkse Elsevier enquête ‘Beste ziekenhuizen 2018’ van 17 november berust op twee pijlers; patiëntgerichtheid (o.a. wachtlijsten) en medische zorg. Het door faillissement ontmantelde Slotervaart ziekenhuis presteerde boven het landelijk gemiddelde en had enkele interessante speerpunten die andere ziekenhuizen thans graag willen overnemen, bijvoorbeeld de geriatrie met veel inzet van de medische psychologie. Duidelijk is dat de minister van Medische Zorg en de woordvoerder van het Zilveren Kruis een voorbarig vooroordeel hadden over het gebrek aan kwaliteit van de zorg. Het was een verzonnen argument als machtswoord om te forceren dat het ziekenhuis onverantwoord overhaast moest sluiten. De enige partij die zich meldde voor een doorstart van het ziekenhuis, was CCN, met de vorige eigenaar als aandeelhouder. Daar is dus niets van terechtgekomen.  Geld en macht lijken de belangrijkste drijfveren geweest in dit debacle in de gezondheidszorg.

Zouden dergelijke onverwachte reacties van belangrijke stakeholders in de GGZ ons kunnen overkomen?
Ik vrees dat het antwoord JA moet zijn. Vanwege financiële tekorten, fusiedrang, strijd tussen instellingen, onacceptabele wachttijden, over de indeling van het beroepengebouw of over de wens van sommigen partijen om de BIG-beroepen terug te dringen? Daarom moeten wij ons als NVGzP stevig opstellen. De instellingen en VWS zetten in op goedkope arbeidskrachten en zelfs op masterpsychologen als regiebehandelaar. Goedkoop is duurkoop. Inzet op kwaliteit van professionals en verbetering van diagnostiek en differentiaal diagnostiek zou verstandiger zijn.

Geld en macht
Natuurlijk is het goed om naar effectiviteit en naar kosten-baten te kijken. Maar er lijkt thans sprake van een eenzijdige macro-financiële benadering. Ook de GGZ-instellingen worden alsmaar groter en worden primair gemanaged op financiële targets, efficiency en met doorzettingsmacht. De halfwaardetijd van managers is gering, de doorstroming van het management van GGZ-instellingen is derhalve groot en er zijn tal van interim-managers  ‘met een kunstje’ en exorbitante beloning.

Dubbele petten
Om aan de macht te komen of te blijven, wordt vaak de dubbele (multipele) pettenstrategie gehanteerd. Een bijzondere variant hiervan in de GGZ is het tegelijkertijd optreden als voorman van de werknemers (professionals) en als leidsman van de werkgevers in het overleg met VWS. Bij het tot stand komen van het hoofdlijnenakkoord had de voorzitter van het NIP (werknemers) een dubbelrol als vertegenwoordiger van de brancheorganisatie
GGZ Nederland (werkgevers). GGZ Nederland lijkt een voorkeur te hebben voor goedkoop personeel en kiest onvoldoende voor BIG-geregistreerde en goed-opgeleide gz-psychologen en gespecialiseerde klinisch psychologen en klinisch neuropsychologen. De NVGzP was hierbij niet uitgenodigd en voelde zich onvoldoende vertegenwoordigd door P3NL. De BIG-belangen werden daarmee dus onvoldoende behartigd. De NVGzP hoort aan tafel bij het hoofdlijnenakkoord. Inzet voor de volgende ronde!!

Met deze dubbele petten moeten we het NIP misschien zien als de verlengde arm van de werkgevers, verzameld in GGZ-Nederland. Daarmee zijn de belangen van werknemers in het algemeen en van de BIG-beroepen in het bijzonder niet voldoende behartigd. Een gezonde spanning tussen werkgevers en werknemers is ook goed voor de GGZ. Er is dringend behoefte aan transparantie t.a.v. deze dubbele petten in onze sector.

Huib van Dis (op persoonlijke titel)